The Neurodiverse Classroom: A Teacher's Guide to Individual Learning Needs and How to Meet Them gan Victoria Honeybourne 

I nodi Wythnos Dathlu Niwroamrywiaeth, sef amser sydd wedi’i neilltuo i gydnabod gwahaniaethau niwrolegol, mae The Neurodiverse Classroom yn cynnig cyfle i fyfyrio ar sut gall addysg fodloni anghenion pob dysgwr yn fwy effeithiol. Mae blynyddoedd lawer o ymarfer ym maes anghenion addysgol arbennig yn llywio cynnwys y llyfr, sydd wedi’i ysgrifennu gan Victoria Honeybourne, sy’n athrawes ymgynghorol a hyfforddwr profiadol. Caiff profiad yr awdur ei gyfoethogi hefyd gan ei phrofiad personol fel menyw niwroamrywiol, gan roi llais diffuant ac empathig i’r llyfr.

Thema gadarn a chyson trwy gydol y llyfr yw ei bwyslais ar les emosiynol, gan dalu sylw arbennig i brofiadau merched a phobl ifanc y mae eu hanghenion yn cael eu hesgeuluso yn aml. Trwy amlygu ffyrdd amrywiol o feddwl a herio rhagdybiaethau sy’n cael eu dal yn eang, mae’r llyfr yn eiriol ymagwedd fwy cynhwysol a myfyriol at addysgu a dysgu.

Yn hytrach na chanolbwyntio ar gyfyngiadau neu gategorïau penodol, mae Honeybourne yn gosod yr unigolyn yn gwbl ganolog i addysg. Mae’n archwilio sut gall amgylchedd ystafelloedd dosbarth gael ei addasu i feithrin hyder, perthyn a hunan-gred, gan gynnig strategaethau ymarferol sy’n realistig i athrawon eu rhoi ar waith. Mae geirfa gymhleth yn cael ei hegluro trwy esboniadau clir, ac mae mythau cyffredin yn cael eu dadbacio’n systematig, gan gynorthwyo darllenwyr i symud y tu hwnt i ddealltwriaeth nodweddiadol.

Mae’r llyfr, sy’n dwyn ymchwil, profiadau bywyd a sylwebaeth fyfyriol ynghyd, yn cyflwyno arweiniad y gellir ei roi ar waith yn uniongyrchol mewn ymarfer o ddydd i ddydd. Mae’n pwysleisio’r neges bod gwahaniaeth niwrolegol yn rhan naturiol a gwerthfawr o addysg fodern, gan ei wneud yn adnodd hynod berthnasol a phwerus i addysgwyr.

 The Muddy Puddle Teacher: A playful way to create an outdoor Early Years curriculum gan Sarah Seaman

Gan fanteisio ar brofiad helaeth ym maes dysgu yn yr awyr agored, dan arweiniad plant, daw Sarah Seaman â safbwynt ymarferol, hynod wybodus, am addysg sy’n seiliedig ar fyd natur. A hithau’n gyn athrawes gynradd, yn arbenigwr ar ddysgu yn yr awyr agored, ac yn hyfforddwr DPP achrededig, mae Seaman yn gweithio’n agos gydag ysgolion i wreiddio dysgu yn yr awyr agored mewn ffyrdd ystyrlon. Nod ei hymagwedd gynhwysol, sydd wedi’i llywio gan ei phrofiad ei hun o ADHD a dyslecsia, yw cyrraedd dysgwyr ag anghenion amrywiol, gan gynnwys y dysgwyr hynny sy’n dysgu orau trwy symud, archwilio a phrofiadau ymarferol.

Mae The Muddy Puddle Teacher yn gyforiog o weithgareddau awyr agored llawn dychymyg sy’n cysylltu’n naturiol â meysydd y cwricwlwm fel Mathemateg, Llythrennedd, Gwyddoniaeth, ac Addysg Bersonol, Gymdeithasol ac Iechyd. Gan ddefnyddio deunyddiau naturiol a deunyddiau wedi’u hailgylchu, sydd ar gael yn hawdd, mae’r syniadau’n ddigon hyblyg i weithio mewn unrhyw leoliad awyr agored ac maent yn gynaliadwy a fforddiadwy. Mae pob gweithgaredd yn annog chwilfrydedd, creadigrwydd a dysgu gweithredol, gan helpu plant i gamu i ffwrdd oddi wrth sgriniau digidol ac ailgysylltu â byd natur.

Mae ymagwedd The Muddy Puddle Teacher eisoes wedi cael effaith arwyddocaol mewn cannoedd o ysgolion ar draws y DU a’r tu hwnt, gan gefnogi plant sy’n ffynnu y tu hwnt i ddulliau’r ystafell ddosbarth gonfensiynol, ac mae’r llyfr hwn yn cipio’i hegwyddorion craidd yn glir ac yn effeithiol. Wedi’i saernïo ar sail tri dull ‘Muddy’ – sef byd natur, iechyd meddwl a chael plant i symud, mae’n cynnig ysbrydoliaeth ochr yn ochr ag arweiniad ymarferol. Mae’r llyfr hwn, sy’n annog plant i archwilio, darganfod a chwarae gyda’i gilydd yn yr awyr agored, yn adnodd gwych i addysgwyr sy’n chwilio am brofiadau dysgu difyr a phwrpasol y tu hwnt i’r ystafell ddosbarth.

Teaching Rebooted: Using the science of learning to transform classroom practice gan Jon Tait

Mae Jon Tait yn addysgwr profiadol ac yn ddirprwy bennaeth ar hyn o bryd, gyda phymtheg mlynedd o brofiad o weithio mewn nifer o ysgolion uwchradd yn y DU. Wedi arwain ar ansawdd addysgu, datblygu staff, a gwella ysgol-gyfan, mae'n dod â phersbectif ymarferol a gwybodus i'r heriau o ddydd i ddydd sy'n wynebu athrawon.

Yn Teaching Rebooted, mae'n cyfuno mewnwelediadau o ymchwil addysg a gwyddoniaeth gwybyddol mewn i ganllaw clir, hygyrch i athrawon sydd am wella eu harfer yn yr ystafell ddosbarth trwy ddeall sut mae myfyrwyr yn dysgu. Mae'r llyfr wedi ei strwythuro o gwmpas crynodebau byrion, syniadau i'r ystafell ddosbarth, a syniadau sy'n annog athrawon i feddwl yn ofalus am beth maen nhw'n ei wneud, ac yn bwysicach, pam eu bod yn ei wneud. Mae Tait yn edrych ar y prif egwyddorion fel arfer adalw, codio deuol, haenu, a metawybyddiaeth, gan baru pob un gyda strategaethau syml i'w defnyddio mewn gwersi.

Mae syniadau canolog ynghylch cof, arfer, a meddwl myfyrwyr yn cael ei esbonio mewn modd sy'n teimlo'n hylaw yn hytrach nag yn academaidd. Yn hytrach na gorlethu'r darllenydd gydag ymchwil, mae Tait yn canolbwyntio ar sut gall newidiadau bychain i gynllunio, cwestiynu, a dylunio gwersi arwain at welliannau ystyrlon i ddysgu.

Mae adlewyrchu yn thema gyson yn y llyfr, gan helpu darllenwyr i ailymweld ag arferion cyfarwydd, a gwerthuso p'un a eu bod wirioneddol yn cefnogi deall hirdymor. Mae'r ffocws adlewyrchol yma yn gwneud Teaching Rebooted yn arbennig o werthfawr ar gyfer datblygu proffesiynol, annog trafodaeth, a hunanwerthuso. Mae'r llyfr clir, cryno yma wedi seilio yn yr ystafell ddosbarth, ac yn addas ar gyfer athrawon ar unrhyw gam o'u gyrfa, sydd am fireinio a chryfhau eu harfer

100 Ideas for Secondary Teachers: Revision gan John Mitchell

Gyda dros ugain mlynedd o brofiad o weithio mewn ysgol, mae John Mitchell yn cyflwyno canllaw adfywiol ac ymarferol gyda'r bwriad o wneud adolygu'n ystyrlon. Mae ei strategaethau creadigol wedi ennyn clod mawr iddo yn ei gymuned ysgol, ac yn 2014 fe'i enwyd gan The Guardian fel un o'r pum athro hanes gorau yn y DU.

Mae'r llyfr yn cynnig cymysgedd o syniadau arloesol, o weithgareddau newydd i adnewyddiadau clyfar o dechnegau clasurol. P'un a eich bod yn athro yn gynnar yn eich gyrfa yn datblygu arferion adolygu cryf, neu'n addysgwr profiadol sydd am adfywio eich arfer, bydd yma gyfoeth o strategaethau addasadwy i chi.

Mae Mitchell yn cyfuno theori addysgol gyda strategaethau sydd wedi eu profi mewn ystafell ddosbarth, gan helpu athrawon adeiladu diwylliant lle mae adolygu yn rhan o ddysgu yn hytrach nag wedi ei wasgu i'r wythnosau cyn arholiadau. Gydag addasiadau o gemau poblogaidd fel Connect Four a rhedeg, mae'r llyfr yma'n ailgyflwyno hwyl a chreadigrwydd i'r broses adolygu, adeiladu hyder a gwella canlyniadau. Mae hefyd yn helpu cynnal canolbwyntiad myfyrwyr tra'n rhwystro adolygu rhag bod yn ddifeddwl neu'n llethol.

Mae hwn yn adnodd gwych i unrhyw athro sydd am gryfhau eu technegau adolygu, gwella ymgysylltu myfyrwyr, a dod ag egni ffres i'r ystafell ddosbarth. Mae'r ymdriniaeth ymarferol a hawdd yn ei wneud yn ddefnyddiol i athrawon roi ar waith mewn unrhyw ystafell ddosbarth.

Cefnogi Pob Plentyn gol. Nanna Ryder

I ddathlu ymgyrch 'Defnyddia dy Gymraeg' Comisiynydd y Gymraeg, ry'n ni'n falch o argymell llyfr Cymraeg ychwanegol Cefnogi Pob Plentyn. Wedi ei olygu gan Nanna Ryder, mae'r cyhoeddiad yma'n dod ag arbenigedd, ymchwil, a phrofiadau nifer o academyddion sy'n arbenigo mewn addysg gynradd, cynhwysiant cymdeithasol, ac astudiaethau plentyndod ifanc ynghyd. Mae'r llyfr yn cynnig trosolwg cynhwysfawr o bolisïau, athroniaeth, ac arfer mewn cyd-destun Cymreig, gan edrych ar bynciau penodol, gan gywnnsy datblygiad dysgwyr, hawliau plant, anghenion dysgu ychwanegol, a phwysigrwydd chwarae a chreadigrwydd.

Mae nifer o'r themâu hyn yn alinio'n agos gyda'r safonau a ddisgwylir gan gofrestreion CGA yn y Cod Ymddygiad ac Ymarfer Proffesiynol, yn arbennig mewn perthynas â diogelu, gwerthoedd ac egwyddorion proffesiynol, lles dysgwyr, a chydweithio.

Mae pob pennod yn gorffen gyda phynciau trafod, astudiaethau achos, a dolenni i fwy oddarllen ac adnoddau, gan roi'r cyfle i ddarllenwyr fyfyrio ar y prif faterion a'u harchwilio'n fanylach.

Mae Cefnogi Pob Plentyn wedi ei gymeradwyo am ei gynnwys, ac am gefnogi datblygiad terminoleg Cymraeg addas ar gyfer ymarferwyr addysg sy'n gweithio drwy gyfrwng Cymraeg. Fel sefydliad dwyieithog balch, mae CGA wedi ymrwymo i hyrwyddo'r Gymraeg ac yn chwilio am gyfleoedd i wneud hynny drwy ein gwaith. Darllen mwy am ein hymrwymiad.

Getting the Buggers to Behave gan Sue Cowley

Mae Getting the Buggers to Behave gan Sue Cowley, awdur ac athro byd-enwog, yn ganllaw ymarferol i feistroli rheoli ymddygiad yn yr ystafell ddosbarth. Gan dynnu ar ei phrofiad helaeth mewn addysg blynyddoedd cynnar, cynradd, ac uwchradd, mae Cowley yn rhoi cyngor ymarferol yn seiliedig ar brofiad sy'n dangos realiti dysgu o ddydd-i-ddydd.

Mae'r feriswn hon wedi ei diweddaru, yn llawn strategaethau wedi eu profi yn helpu athrawon i greuy amgylcheddau tawel, â ffocws, a chadarnhaol. P'un a eich bod yn paratoi ar gyfer eich dosbarth cyntaf, neu'n llywio heriau ymddygiad anodd, mae Cowley yn cynnig technegau y gellir gweithredu arnynt y gellid eu rhoi ar waith yn syth, heb gynllunio diangen.

Trwy esiamplau o fywyd go-iawn ac astudiaethau achos, mae hi'n archwilio sut i osod disgwyliadau clir, llunio eich dull addysgu personol, a ffynnu yn y lleoliadau mwyaf heriol. Mae Cowley hefyd yn edrych yn ofalus ar ddefnyddio ysgogiadau, buddion ymdriniaethau cyfiawnder adferol, a'r ffyrdd gorau o ddelio gyda'r deg math mwyaf cyffredin o gamymddwyn yn yr ystafell ddosbarth heddiw.

Mae hi'n cyfuno hiwmor, empathi, a mewnwelediad proffesiynol i helpu athrawon i fod yn fwy parod. Mae'r llyfr yma'n hanfodol i athrawon, addysgwyr blynyddoedd cynnar, ac unrhyw un sy'n ceisio adeiladu eu hyder ac effeithiolrwydd o ran rheoli ymddygiad. Mae'n adnodd gwych ar gyfer hyfforddiant a datblygiad proffesiynol parhaus athrawon.

Fun Games and Activities for Children with Dyslexia: How to Learn Smarter with a Dyslexic Brain gan Alais Winton

Wrth i ni nodi mis ymwybyddiaeth dyslecsia ym mis Hydref, bydd Meddwl Mawr mis yma'n canolbwyntio ar adnodd gwerthfawr i addysgwyr: Fun Games and Activities for Children with Dyslexia: How to Learn Smarter with a Dyslexic Brain gan Alais Winton.

Gan dynnu ar ei phrofiadau hi fel dysgwr dyslecsig ac addysgwr o Gymru, mae Winton yn cyflwyno casgliad o weithgareddau creadigol ac ymarferol, wedi eu creu i gefnogi plant sy'n dysgu'n wahanol. Yn hytrach na chanolbwyntio ar heriau, mae'r llyfr yn cynnig syniadau ymarferol i helpu plant gysylltu gyda dysgu mewn ffordd sy'n gweddu i'r ffordd mae eu hymennydd yn gweithio.

Yn y blynyddoedd diweddar, mae Cymru wedi cymryd camau i wella cefnogaeth ar gyfer dysgwyr gyda dyslecsia ac Anghenion Dysgu Ychwanegol (ADY) eraill. Caiff hyn ei adlewyrchu drwy'r Cod Anghenion Dysgu Ychwanegol 2021, sy'n cynnwys arweiniad ar adnabod yn gynnar ac yn darparu fframwaith clir ar gyfer creu Cynlluniau Datblygu Personol wedi eu teilwra at anghenion yr unigolyn.

Mae Winton yn mynd i'r afael â hyn drwy archwilio nifer o arddulliau dysgu gwahanol fel gweledol, cerddorol, ymarferol, a chymdeithasol, gan ddarparu gweithgareddau sy'n teimlo'n naturiol, ymgysylltiol, ac yn hawdd eu gweithredu mewn dosbarthiadau prif ffrwd a niwroamrywiol. Mae'r ymdriniaethau hyn yn helpu plant amsugno gwybodaeth yn fwy effeithiol, yn ogystal â meithrin hyder heb ychwanegu pwysau.

Mae'r gweithgareddau'n amrywio o gemau sillafu, i dasgau sy'n gwella'r cof, sy'n cynnwys rhythm, ailadrodd, a symud. Mae pob un wedi eu creu i wneud dysgu'n fwy hygyrch, pleserus, wedi'i phersonoli. Mae strwythur clir a fformat addasadwy'r llyfr yn ei gwneud hi'n ddefnyddiol i athrawon addasu gweithgareddau ar gyfer ystodau oedran, galluoedd, a deinameg yr ystafell ddosbarth amrywiol.

A Manifesto for Excellence in Schools gan Rob Carpenter

Mae A Manifesto for Excellence in Schools gan Rob Carpenter yn ganllaw angerddol ac ysbrydoledig i addysgwyr ac arweinwyr. Ac yntau’n manteisio ar ei brofiad helaeth o fod yn Bennaeth Gweithredol, yn siaradwr addysgol ac yn Brif Weithredwr, mae Carpenter yn rhannu ei daith yn trawsnewid ysgolion sy’n tanberfformio yn gymunedau dysgu ffyniannus. Mae’n cynnig map ymarferol, wedi’i yrru gan werthoedd, ar gyfer creu amgylcheddau cynhwysol, gyda lefel uchel o berfformiad, lle mae pob dysgwr yn cael ei feithrin a’i annog i lwyddo.Mae A Manifesto for Excellence in Schools gan Rob Carpenter yn ganllaw angerddol ac ysbrydoledig i addysgwyr ac arweinwyr. Ac yntau’n manteisio ar ei brofiad helaeth o fod yn Bennaeth Gweithredol, yn siaradwr addysgol ac yn Brif Weithredwr, mae Carpenter yn rhannu ei daith yn trawsnewid ysgolion sy’n tanberfformio yn gymunedau dysgu ffyniannus. Mae’n cynnig map ymarferol, wedi’i yrru gan werthoedd, ar gyfer creu amgylcheddau cynhwysol, gyda lefel uchel o berfformiad, lle mae pob dysgwr yn cael ei feithrin a’i annog i lwyddo.

Mae’r maniffesto, sy’n cyfuno egwyddor ac ymarfer, yn amlygu enghreifftiau o fywyd go iawn a myfyrio meddylgar, ac yn amlinellu sut gall athrawon ac arweinwyr greu teithiau dysgu ystyrlon sy’n cysylltu â bywyd dysgwyr. Gan gredu’n gryf mai ansawdd yr addysgu a’r arweinyddiaeth yw’r ffactor allweddol wrth godi safonau, mae’r awdur yn rhannu cyfoeth o strategaethau gweithredadwy i helpu addysgwyr ac arweinwyr i gynllunio profiadau dysgu sy’n hyrwyddo cydweithredu a meithrin meddwl critigol i feithrin ymgysylltu ystyrlon hirdymor. Yn hytrach na chanolbwyntio ar gyrhaeddiad yn unig, mae Carpenter yn eiriol ymagwedd fwy holistig mewn addysg, gan osod cydweithredu a chreadigrwydd yn ganolog i wella ysgol.

Mae A Manifesto for Excellence in Schools yn llyfr gafaelgar, sy’n tanio trafodaethau craff gyda’i fewnwelediadau a’i theorïau ymarfer sydd wedi’u llywio gan dystiolaeth. Mae’r maniffesto, sy’n awgrymu ffyrdd newydd o sicrhau bod pob dysgwr yn llwyddo, yn eiriol bod cysylltiad rhwng teithiau dysgu â diben moesol ac arferion dysgu cadarnhaol sy’n anhepgor i ddysgwyr a phobl ifanc ddeall y byd o’u cwmpas.

Educating Outside: Curriculum-linked outdoor learning ideas for primary teachers gan Helen Porter

Nod y llyfr hwn yw helpu athrawon i gofleidio cysyniad dysgu yn yr awyr agored, gan ddadlau bod y math hwn o ddysgu yn fwy perthnasol a chofiadwy, gyda’r potensial i arwain at brofiadau dysgu dwysach. Er bod dysgu yn yr awyr agored yn cael ei gydnabod yn helaeth am ei fuddion, mae’r defnydd ohono’n aml yn dirywio wrth i addysg dysgwyr a phobl ifanc symud fynd yn ei blaen. Un rheswm dros hyn yw bod rolau ymarferwyr addysgol yn aml yn ehangu, gyda llwythi gwaith yn tyfu a phwysau atebolrwydd yn cynyddu. Mae’r gofyn am weithredu amrywiaeth gynyddol o fentrau newydd, tra’n gwreiddio’r Cwricwlwm i Gymru ar yr un pryd, yn aml yn gadael bach iawn o amser ar gyfer meddwl a chynllunio strategol. Nod Educating Outside yw cynnig ateb ymarferol i hyn trwy amlygu amrywiaeth o syniadau dysgu awyr agored, y syniadau wrth eu gwraidd a’r deilliannau a ddymunir i wella a chyfoethogi profiad nodweddiadol yr ystafell ddosbarth ar draws y cwricwlwm cyfan.

Mae’r llyfr yn cynnig cynlluniau gwersi strwythuredig, clir yn gysylltiedig â nodau penodol y cwricwlwm, gan ganiatáu am eu gweithredu’n hawdd. Mae pob un ohonynt yn cynnwys rhestr o adnoddau gofynnol, gan gynnwys y logisteg y mae angen ei hystyried, y deilliannau dysgu a ddymunir, gan gynnwys datblygiad sgiliau meddalach, ynghyd â ffotograffau i lywio’r broses. Cynlluniwyd yr holl weithgareddau i’w cyflawni ar dir yr ysgol, gan ddileu’r angen am asesiadau risg helaeth, defnyddio amser yn ddiangen a chostau ychwanegol. Trwy integreiddio’r amgylchedd naturiol i amrywiol feysydd dysgu a mabwysiadu dull sy’n cael ei arwain gan y dysgwr, mae’r awdur yn dadlau bod hyn yn annog chwilfrydedd, annibyniaeth ac ymgysylltiad ymhellach. Nod yr arddull ddysgu hon yw cynorthwyo dysgwyr i ddyfnhau eu dealltwriaeth o bynciau craidd y tu hwnt i gyfyngiadau’r ystafell ddosbarth trwy arferion holistig sy’n meithrin hunanymwybyddiaeth, cynaliadwyedd a dealltwriaeth o’r amgylchedd maen nhw’n byw ynddo.

I athrawon sy’n awyddus i drwytho’u technegau ystafell ddosbarth â mwy o gyfleoedd dysgu awyr agored, mae’r llyfr hwn yn adnodd gwych sydd nid yn unig yn darparu syniadau gwersi blaengar, ond hefyd yn cefnogi gweledigaeth Cwricwlwm i Gymru ar gyfer dysgu yn yr awyr agored fel dull addysgegol allweddol.

Ry'n ni'n falch o allu darparu mynediad at bedwar o lyfrau Dean, trwy EBSCO, i'n cofrestreion. Mae'r llyfrau i gyd yn ddarllenadwy iawn, ac yn cyfuno hiwmor, ymchwil, a dos o'r byd go-iawn, a helpu gwneud niwrowyddoniaeth yn ddealladwy ac yn ddiddorol.

The Idiot Brain: A Neuroscientist Explains What Your Head Is Really Up To

Stepping into Senior Leadership: A guide for new and aspiring school leaders gan Jon Tait

P'un a eich bod am fireinio eich sgiliau arweinyddiaeth neu bontio i rôl uwch arweinyddiaeth, mae Stepping into Senior Leadership yn ganllaw hanfodol i addysgwyr ar bob cam o'u gyrfa. Mae Tait yn arweinydd profiadol a dylanwadol iawn, ac yn Gyfarwyddwr Gwella ysgol a Dirprwy Brif Weithredwr mewn ymddiriedolaeth aml-academi yng Ngogledd Swydd Efrog, ac yn cyfrannu cyfoeth o fewnwelediadau o'i yrfa helaeth fel arweinydd addysgol.

Mae'r llyfr wedi ei rannu'n bedair adran, ar gyfer nifer o bynciau allweddol i arweinwyr ac arweinwyr y dyfodol: paratoi ar gyfer uwch arweinyddiaeth, symud o lefel ganol rheoli, arwain timau, a chefnogi datblygiad eraill. Dros 20 o benodau, mae Tait yn symleiddio heriau arweinyddiaeth cymhleth, ac yn rhoi cyngor y gellid ei ddefnyddio a'i reoli, gan ei gwneud hi'n hawdd i addysgwyr roi'r gwersi hyn ar waith yn eu rôl.

Mae Tait yn cynnig strategaethau clir ar gyfer adeiladu cysylltiadau cryf gyda staff, gan gynnwys mynd i'r afael â sgyrsiau anodd, atebolrwydd, a chynnal cyfarfodydd effeithiol. Mae hefyd yn cynnig canllawiau y gellid gweithredu arnynt ar gyfer agweddau allweddol o uwch arweinyddiaeth, o greu cais arbennig, a gwneud yn dda mewn cyfweliadau, i setlo mewn i rôl newydd a sefydlu gweledigaeth ar gyfer dyfodol yr ysgol. Mae Tait yn ein hannog i hunan fyfyrio, gan gynnig teclynnau i helpu athrawon i asesu eu dull arwain personol. Mae'r llyfr yn adnodd gwych ar gyfer addysgwyr sydd am gymryd y cam nesaf yn eu siwrnai arweinyddiaeth.