meeting
Carl Peters - Beth mae cofrestru â CGA yn ei olygu ar gyfer staff a myfyrwyr prifysgolion Cymru

Carl PetersMae campws Dinas Casnewydd Prifysgol De Cymru yn ganolfan i nifer o grwpiau o fyfyrwyr a staff sydd â diddordeb uniongyrchol yng Nghyngor y Gweithlu Addysg, ond tybed i ba raddau ac ar ba adegau yn ystod eu hastudiaethau y mae CGA yn dod yn 'real' iddyn nhw ?

Y grwpiau dan sylw yw myfyrwyr hyfforddiant cychwynnol athrawon cynradd ac uwchradd, hyfforddiant athrawon a gwaith ieuenctid a charfanau o fyfyrwyr addysg ôl-orfodol a'u staff addysgu. Mae'r ddau bwnc olaf wedi bod yn hwyrddyfodiaid i'r parti gyda gweithwyr ieuenctid yn cael eu cofrestru o Ebrill 2017 am y tro cyntaf. Er mwyn gweld beth yw'r tebygrwydd a gwahaniaethau barn ar draws y grwpiau, fe siaradais ag arweinwyr y cyrsiau ar gyfer pob maes ar gampws y ddinas.

Roeddwn i eisiau gwybod pryd y daeth CGA yn 'weladwy' i fyfyrwyr, a chanfod y pethau a ystyrir yn gadarnhaol ac yn negyddol am gofrestru a beth y gallem ei wneud i godi proffil CGA ymhlith ein carfannau o fyfyrwyr. Dechreuais gyda maes gwaith ieuenctid.

Cyflwynwyd amrywiaeth o deimladau cadarnhaol a negyddol i mi. Ar y naill law, maent yn ystyried bod cofrestru gweithwyr ieuenctid a gydnabyddir gan Gyd-bwyllgor Negodi ar gyfer Gweithwyr Ieuenctid (JNC) yn rhywbeth a fyddai'n codi eu statws ac yn darparu rhywfaint o gydraddoldeb â grwpiau proffesiynol eraill. Maent yn rhagweld cofrestru fel modd i godi proffil a hunaniaeth gwaith ieuenctid fel proffesiwn. Hefyd edrychwyd ar gymhwyso gofynion priodoldeb i ymarfer CGA i weithwyr ieuenctid yn gadarnhaol, ac fel rhywbeth fydd yn diogelu'r proffesiwn. Mantais arall oedd y cyfle i gael eu cydnabod yn ffurfiol fel unigolion sydd â chyswllt uniongyrchol i weithwyr addysg proffesiynol, o gofio bod gweithwyr ieuenctid yn aml yn gweithio ochr yn ochr ag athrawon o fewn lleoliadau ysgol.

Ar hyn o bryd, ceir rhai meysydd o ymarfer da gyda gweithwyr ieuenctid yn cefnogi ysgolion gyda bwlio ac ofn o'r ysgol, ond mae'r gwaith hwn yn amrywio ac yn cael ei weithredu fel rhan o glwb ieuenctid ychwanegol i'r ysgol. Yn gyffredinol, penderfynir ar waith gweithwyr ieuenctid gan bennaeth gwaith ieuenctid a gall hyn amrywio yn dibynnu ar eu blaenoriaethau personol; a gwelwyd cyfeiriadaeth ganolog gref gan gorff proffesiynol a'r potensial ar gyfer gweithio aml-broffesiynol fel rhywbeth cadarnhaol. Fe nodais ein bod ni yn y Brifysgol yn cynnig cyfleoedd ar gyfer myfyrwyr gwaith ieuenctid a gwaith cymdeithasol i gydweithio, ond nid ydym wedi lledu'r sgôp i gynnwys myfyrwyr hyfforddiant athrawon neu gyrsiau addysg eraill.

Mynegwyd pryderon hefyd gan y tîm gwaith ieuenctid, gan gynnwys yr angen am gynrychiolaeth gwaith ieuenctid ar gyrff llywodraethol megis CGA fel y clywir 'llais' gwaith ieuenctid a'i fod yn weladwy. Roedd rhywfaint yn poeni bod cofrestru gweithwyr cymorth ieuenctid sydd ddim yn gymwysiedig yn creu 'ras i'r gwaelod' lle'r oedd y gweithwyr lleiaf cymwys yn cael eu cydnabod fel gweithwyr proffesiynol cymwys. Roedd rhywfaint o ddryswch ynghylch y goblygiadau trawsffiniol o gofrestru fel cydnabyddiaeth JNC gweithiwr ieuenctid ledled y DU tra bod CGA yn gweithredu ar gyfer Cymru yn unig. Os yw rhywun yn cael ei dynnu oddi ar Gofrestr CGA yng Nghymru, beth yw'r goblygiadau ar eu cyfer yn gweithio yn Lloegr? Mae Cod Moeseg Broffesiynol ar gyfer y Gwasanaeth Gwaith Ieuenctid yn bodoli o fewn y corff gymeradwyo JNC yng Nghymru sef Safonau Hyfforddiant Addysg Cymru (ETS). A fydd hyn yn gwrthdaro â Chod Ymddygiad ac Ymarfer Proffesiynol CGA?

Mae cydweithwyr o Lywodraeth Cymru a CGA wedi cynnig i ddod i siarad â'n myfyrwyr gwaith ieuenctid ar y campws am CGA, ac rydym wedi cynnwys adrannau ar CGA yn ein llawlyfrau ymarfer ar gyfer myfyrwyr ar leoliad a byddwn yn ychwanegu mwy o adrannau ar god ymarfer CGA gwreiddiol yn ein modiwlau lle gallwn esbonio a gwahaniaethu rhwng y gwahanol godau y soniwyd amdanynt gynt.

O ran y cyrsiau hyfforddiant cychwynnol athrawon, fe esboniodd arweinydd y cwrs uwchradd yn ddiweddarach nad yw myfyrwyr yn ymwybodol o CGA tan iddynt gyrraedd eu blwyddyn olaf. Cyn hyn, roeddent ond yn ymwybodol o CGA drwy'r cyfryngau fel corff disgyblu neu reoleiddio. Byddai treulio mwy o amser yn ymgysylltu â CGA yn barhaus o fudd i fyfyrwyr yn ystod eu hastudiaethau. Fe roddodd staff ddolen i CGA yn llawlyfrau'r myfyrwyr ond hoffent weld mwy ar bwysigrwydd y corff i fyfyrwyr mewn hyfforddiant i gael ymwybyddiaeth o'i waith. Mae rhai myfyrwyr yn cael swyddi yn Lloegr yn eu blwyddyn olaf ac nid ydynt yn ystyried CGA yn berthnasol iawn.

Ar gyfer y tîm cynradd, cyflwynwyd CGA i'r myfyrwyr fel rhan o'r modiwl datblygiad proffesiynol ym mis Rhagfyr o'u blwyddyn olaf ochr yn ochr â gwybodaeth am ANG ac ymwybyddiaeth sefydlu. Gellir gwella ymwybyddiaeth staff o CGA hefyd ac mae staff CGA a'r brifysgol yn barod i wneud hyn.

Ar gyfer y staff Hyfforddiant Athrawon Ôl-orfodol, roedd hyn yn brofiad cymharol newydd gyda'u myfyrwyr a oedd yn gweithio neu'n ceisio gweithio mewn colegau addysg bellach ac yn cael eu cofrestru am y tro cyntaf ym mis Ebrill 2015. Maent yn croesawu'r cyfle i lunwyr polisi gael dealltwriaeth dda o'r nifer a gyflogir mewn AB a'u cymwysterau. Ond maent yn tynnu sylw at rai pryderon.

Yn gyntaf, nad yw cofrestru yn ymwneud â chymhwysedd, sy'n golygu bod angen cofrestru unrhyw un sy'n addysgu ym maes AB, os oes ganddynt gymhwyster addysgu ai peidio. Maent yn gobeithio gweld gofyniad cyfreithiol i bob athro AB yng Nghymru i feddu ar gymhwyster addysgu cydnabyddedig yn y dyfodol agos.

Mater cysylltiedig oedd nad oedd llawer o'r rhai sy'n addysgu mewn lleoliadau 16+ yn cael eu heffeithio gan y cofrestriad gan ei fod ond yn berthnasol i golegau addysg bellach. Mae hyn yn her ar gyfer y tîm o ran egluro gwaith CGA i grŵp o fyfyrwyr a allai neu na all fod yn ofynnol iddynt gofrestru; efallai y bydd rhai eto yn mynd i weithio yn Lloegr. Roedd yn amlwg i mi fod mwy o waith i'w wneud ar gyfer y grwpiau yma a nifer o grwpiau eraill o staff a myfyrwyr a effeithir gan gofrestru CGA i gyfathrebu a hyrwyddo gwaith CGA.

Mae Carl Peters yn Ddirprwy Ddeon ar gyfer y Gyfadran Gwyddorau Bywyd ac Addysg ym Mhrifysgol De Cymru.