Pori drwy brosiectau

Sut allaf leihau effaith diffyg sgiliau iaith ar gynnydd a mwynhad rhifedd gan edrych ar ddatrys problemau a rhesymu

Sut allaf leihau effaith diffyg sgiliau iaith ar gynnydd a mwynhad rhifedd gan edrych ar ddatrys problemau a rhesymu
Lawrlwytho atodiad:

Mae Sarah Williams yn athrawes ac yn gydlynydd mathemateg a rhifedd mewn ysgol gynradd â 200 o blant yng Nghaerdydd. Ymyriad a ddadansoddodd effaith anawsterau llythrennedd ar gynnydd rhesymu oedd ei phrosiect. Cynlluniwyd yr ymyriad ar gyfer grŵp penodol o ddisgyblion yn ei hystafell ddosbarth Blwyddyn 3 lle ceir gallu rhif disgwyliedig, ond gallu llythrennedd is na’r disgwyl. Seilir y gwaith hwn ar dair blynedd o addysgu ble profodd sefyllfa debyg i’r ymchwil hon.

Darparwyd ymyriad â sbardun gweledol ble anogwyd y disgyblion i ddilyn cyfres o gamau hylaw wrth iddynt weithio’n systematig trwy broblemau rhesymu (Williams, 2016dd; Star a Rittle-Johnson, 2008). Rhoddir pwyslais ar ddatblygu iaith fathemategol a thrafod a arweiniodd at gyfnod o ddathlu defnyddio ffyrdd gwahanol o ddatrys problemau gan godi hyder y disgyblion wrth gael gafael ar broblemau rhesymu (Harlen a Holroyd, 1997).

Er mwyn mesur effaith yr ymchwil hon, defnyddiwyd data ansoddol megis trawsgrifiadau grŵp ffocws, darnau o waith a gododd faterion diddorol a nodiadau maes ar hyd y broses (Gibbs, 2008; Bryman a Burgess, 2002). Cyfeiriwyd at ddata meintiol gan awgrymu tueddiadau posib ar gyfer y dyfodol petai’r ymchwil yn cael ei hestyn trwy’r ysgol (Neuman, 2002).

Dangosir bod angen amser yn cyflwyno’r patrymau iaith ac ar gyfer llafar o fewn gwersi rhesymu cyn disgwyl cofnodi’n llwyddiannus ar bapur (Alexander, 2004; Askew et al., 1997). Gwelir fod iaith fathemategol yn iaith wahanol i’r Gymraeg a’r Saesneg ac yn peri problem i rai disgyblion sydd yn profi anawsterau llythrennedd (Baber, 2011). Gwelwyd trawsnewidiad tuag at ddysgwyr mwy annibynnol o ganlyniad i’r ymyriad gan godi hyder a darparu camau strwythuredig i’r disgyblion.

Gwelwyd bod gan y disgyblion fan cychwyn i dasg resymu a gwelwyd eu bod wedi eu sbarduno gan y tasgau (Williams, 2016i). Yr oedd pob disgybl o bob gallu yn awyddus i weithio trwy bob cam yn y broses cyn dathlu ar ôl cyrraedd y cam olaf.

Gyda’r sylw mawr ar resymu yng Nghymru heddiw, mae’n allweddol ein bod yn darparu strategaethau ar gyfer disgyblion sydd yn is eu gallu mewn llythrennedd er mwyn sicrhau nad yw hyn yn effeithio ar gynnydd mewn rhif na mwynhad a hyder (Lyle, 2008; Jones a Martin-Jones, 2004).

I grynhoi darganfyddiadau ymchwil Williams, mae angen teclynnau ar ddisgyblion sydd yn sicrhau bod ganddynt fynediad i wersi rhesymu ac yn rhoi’r cyfle gorau iddynt lwyddo er gwaethaf eu hanawsterau llythrennedd.

© Sarah Williams 2017

Gwybodaeth Ychwanegol

  • Awdur: Sarah Williams
  • Cyfeiriad E-bost: Mae'r cyfeiriad e-bost hwn wedi'i warchod rhag robotiaid sbam. Rhaid i chi alluogi JavaScript i'w weld.
  • Iaith gwreiddiol: Saesneg
  • Cyfeirnod Prosiect: 6011